Quy định mới về nhập khẩu phế liệu

Cập nhật: 08:41 | 16/05/2019

TBCKVN - Chính phủ ban hành Nghị định số 40/2019/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật bảo vệ môi trường. Trong đó, Nghị định số 40/2019/NĐ-CP có sửa đổi, bổ sung quy định về nhập khẩu phế liệu làm nguyên liệu sản xuất.

quy dinh moi ve nhap khau phe lieu Cẩn trọng 4 trường hợp lừa đảo doanh nghiệp Việt tại Tây Phi
quy dinh moi ve nhap khau phe lieu Không nhập khẩu phế liệu qua cửa khẩu đường bộ, đường sắt
quy dinh moi ve nhap khau phe lieu Cảnh báo nhập khẩu phế liệu sẽ đổ bộ về Việt Nam trong năm 2019

Điều kiện phế liệu nhập khẩu:

Theo quy định mới, phế liệu nhập khẩu làm nguyên liệu sản xuất phải đáp ứng yêu cầu quy định tại khoản 1 Điều 76 Luật bảo vệ môi trường.

quy dinh moi ve nhap khau phe lieu
Phế liệu nhập khẩu tại Chi cục Hải quan Cái Lân, Quảng Ninh

Tổ chức, cá nhân nhập khẩu phế liệu được lựa chọn làm thủ tục hải quan tại cơ quan hải quan quản lý cửa khẩu nhập hoặc cơ quan hải quan nơi có nhà máy, cơ sở sản xuất sử dụng phế liệu nhập khẩu (cơ sở sản xuất); được lựa chọn địa điểm kiểm tra chất lượng phế liệu nhập khẩu tại cửa khẩu nhập hoặc tại cơ quan hải quan nơi có cơ sở sản xuất sử dụng phế liệu nhập khẩu hoặc tại cơ sở sản xuất sử dụng phế liệu nhập khẩu.

Phế liệu nhập khẩu chỉ được phép dỡ xuống cảng khi đáp ứng các yêu cầu sau: Tổ chức, cá nhân nhận hàng trên Bản lược khai hàng hóa (E-Manifest) có Giấy xác nhận đủ điều kiện về bảo vệ môi trường trong nhập khẩu phế liệu làm nguyên liệu sản xuất còn hiệu lực và còn khối lượng phế liệu nhập khẩu; Tổ chức, cá nhân nhận hàng trên E-Manifest có văn bản xác nhận đã ký quỹ bảo đảm phế liệu nhập khẩu đối với phế liệu ghi trên E-Manifest theo quy định tại điểm b khoản 3 Điều 57 Nghị định số 40/2019/NĐ-CP. Cơ quan hải quan có trách nhiệm kiểm tra các điều kiện trên trước khi cho phép dỡ phế liệu xuống cảng.

Điều kiện nhập khẩu phế liệu:

quy dinh moi ve nhap khau phe lieu

- Tổ chức, cá nhân nhận hàng trên Bản lược khi hàng hóa (E-Manifest) có Giấy xác nhận đủ điều kiện về bảo vệ môi trường trong nhập khẩu phế liệu làm nguyên liệu sản xuất còn hiệu lực và còn khối lượng phế liệu nhập khẩu;

- Tổ chức, cá nhân nhận hàng trên E-Manifest có Văn bản xác nhận đã ký quỹ bảo đảm phế liệu nhập khẩu đối với phế liệu ghi trên E-Manifest theo quy định tại điểm b khoản 3 Điều 57 Nghị định số 40/2019/NĐ-CP.

Cơ quan hải quan có trách nhiệm kiểm tra các điều kiện trên trước khi cho phép dỡ phế liệu xuống cảng. Nghị định 40/2019/NĐ-CP cũng nêu rõ các tổ chức, cá nhân có cơ sở sản xuất sử dụng phế liệu nhập khẩu phải đáp ứng các yêu cầu dưới đây mới được phép nhập khẩu phế liệu làm nguyên liệu sản xuất:

Đáp ứng các yêu cầu và trách nhiệm về bảo vệ môi trường quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều 76 Luật bảo vệ môi trường; Có báo cáo đánh giá tác động môi trường được Bộ Tài nguyên và Môi trường phê duyệt, trong đó có nội dung sử dụng phế liệu nhập khẩu làm nguyên liệu sản xuất và được cấp giấy xác nhận hoàn thành công trình bảo vệ môi trường hoặc giấy phép xử lý chất thải nguy hại, trong đó có nội dung sử dụng phế liệu làm nguyên liệu sản xuất đối với các dự án đã đi vào vận hành.

Đối với dự án mới xây dựng phải đáp ứng các yêu cầu quy định tại Điều 16b và Điều 17 Nghị định số 18/2015/NĐ-CP

Ngoài ra phải có giấy xác nhận đủ điều kiện về bảo vệ môi trường trong nhập khẩu phế liệu làm nguyên liệu sản xuất theo quy định của pháp luật.

quy dinh moi ve nhap khau phe lieu
Thực trạng nhập khẩu phế liệu tại Việt Nam

Bộ Tài chính ra lời cảnh báo

Còn nhớ hồi đầu năm, Bộ Tài chính đã công bố thông tin: Từ 01/01/2019, Trung Quốc sẽ bổ sung thêm 8 loại phế liệu không được phép nhập khẩu và điều này có thể khiến phế liệu sẽ dịch chuyển mạnh vào Việt Nam.

Trả lời báo chí, TS. Bùi Ngọc Sơn - Viện Kinh tế Chính trị cho hay: "Việt Nam là nước láng giềng thân cận bên cạnh Trung Quốc. Đặt trong bối cảnh luật pháp Việt Nam còn nhiều lỗ hổng trong quản lý, bảo vệ môi trường, lại có chi phí nhân công rẻ, tình trạng tham nhũng chưa được giải quyết triệt để thì khả năng bị Trung Quốc đẩy rác thải công nghệ sang là khó tránh khỏi.

Trong đó đáng ngại nhất là những loại rác thải công nghệ chưa qua xử lý, có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường cao, gây hại cho sức khỏe con người như chất những chất phóng xạ".

Vị chuyên gia cho biết, dù chưa được khẳng định có một mối liên hệ nào giữa hàng nghìn container chở rác thải công nghệ vô chủ bị bỏ lại các cảng biển Việt Nam với khả năng Trung Quốc chuyển ngành công nghiệp tiềm ẩn đầy nguy cơ này sang Việt Nam, nhưng thông qua các dự án đầu tư để đẩy rác công nghệ bằng các hợp đồng mua bán máy móc, thiết bị là hoàn toàn có thể xảy ra.

Việt Nam trở thành sân sau cho mặt hàng phế liệu của Trung Quốc càng có cơ sở khi con số thống kế của cơ quan chức năng chỉ ra, tính đến hết tháng 11/2018, Việt Nam đã chi gần 11 tỷ USD nhập thiết bị dụng cụ, phụ tùng và máy móc từ Trung Quốc.

Điều này xảy ra trong bối cảnh, Trung Quốc đang chạy đua với Mỹ và các nước EU, phát triển mạnh cuộc công nghiệp 4.0. Chính vì thế, một lượng lớn máy móc cũ, lạc hậu sẽ bị đào thải và Việt Nam có nguy cơ sẽ trở thành bãi rác công nghiệp.

Văn Thắng