"Đói" vì đầu tư homestay: Đâu là bài toán kinh doanh bền vững?

Cập nhật: 16:15 | 10/06/2019

TBCKVN - Sự phát triển quá nhanh của dịch vụ homestay trong vài năm qua đến nay đã bắt đầu xuất hiện những dấu hiệu bất ổn. Nhiều homestay phải đóng cửa vì vắng khách...  

doi vi dau tu homestay dau la bai toan kinh doanh ben vung

Nhà trọ tiện ích: Phiên bản mới của kinh doanh homestay

doi vi dau tu homestay dau la bai toan kinh doanh ben vung

Đầu tư homestay, airbnb lỗ sạch vốn vì ế khách

doi vi dau tu homestay dau la bai toan kinh doanh ben vung

Về “miền đất hứa” Quảng Bình, nên ở Homestay nào?

Hiệu ứng "homestay"

Một số liệu cũ của Tổng cục Du lịch cho thấy, giai đoạn từ năm 2017 đổ về trước, nếu như phân khúc homestay phát triển bình thường thì đến năm 2017, homestay Việt nam đã phát triển với tốc độ chóng mặt khi cả nước có 1.763 homestay với 12.948 phòng, tăng đến 521 cơ sở và 3.778 phòng so với năm 2016, chiếm 10,1% về số lượng cơ sở lưu trú và 3,4% về số lượng phòng ngủ.

doi vi dau tu homestay dau la bai toan kinh doanh ben vung

Làn sóng đầu tư vào homestay cùng với các dịch vụ khác như khu nghỉ dưỡng biển, nghỉ dưỡng núi... đã làm thay đổi sự phân bổ và cơ cấu cơ sở lưu trú của cả nước.

Nhiều chuyên gia bật mí, thực tế, số lượng homestay trên cả nước cao hơn con số đó rất nhiều.

Cho đến hiện tại, có thể nói rằng nhìn đâu cũng thấy homestay và đây là dịch vụ “dễ sanh nhưng khó sống” nên cần có sự chăm chút tỉ mỉ và lâu dài chứ không thể đầu tư theo "mốt".

“Homestay nhiều và đang cạnh tranh với mức độ kinh khủng”, ông Dương Minh Bình, Chủ tịch HĐQT Công ty CBT Travel, chuyên gia tư vấn phát triển homestay nói.

Việc hàng loạt homestay ở khu vực Phong Nha (Quảng Bình) hạ giá chỉ còn vài chục ngàn đồng một đêm, hay rất nhiều homestay ở Vĩnh Long, Tiền Giang, Bến Tre... đóng cửa vì vắng khách trong thời gian gần đây đã cho thấy nhận định này là có cơ sở.

Homestay hiện không chỉ đơn thuần là một phần của du lịch cộng đồng, không chỉ là phương tiện tăng thu nhập ở những cộng đồng khó khăn thông qua việc cải tạo căn nhà đang ở để có thêm phòng cho khách du lịch thuê, mà đó còn là kênh đầu tư thực sự.

Nhiều nhà đầu tư chấp nhận bỏ vốn lớn để tham gia thị trường như tại Quảng Nam khi nhiều nhà đầu tư mua hoặc thuê lại những căn biệt thự đẹp để làm homestay.

Ở Đà Lạt, Vũng Tàu, nhiều người cũng chi tiền tỷ để thuê và trang trí lại nhà nhằm bắt đúng xu hướng của giới trẻ là thích “check in” tại những homestay có thiết kế, vị trí độc đáo, mới lạ...

Dự báo trong thời gian tới, nguồn cung đưa ra thị trường vẫn tiếp tục tăng vì nhiều địa phương đang cố gắng thúc đẩy phát triển dịch vụ này, với kỳ vọng sẽ góp phần đa dạng hóa sản phẩm du lịch và tăng thêm thu nhập cho cư dân địa phương.

Xu thế không "thất sủng" nhưng người thất thu

Tuy nhiên, cần chăm chút loại hình này như thế nào cho hợp lý lại là một bài toán khó, nhất là khi thời gian qua, nhà nhà homestay, người người homestay nhưng chủ đầu tư thì vẫn phải đóng cửa.

Theo nhiều doanh nghiệp, nhu cầu là có và đang tăng nhưng chưa tạo nên một thị phần lớn trong so sánh với các dịch vụ lưu trú khác. Do đó, không nên coi việc đầu tư vào homestay là trong ngắn hạn mà nên đi đường dài và dày công tạo chiều sâu cho sản phẩm.

doi vi dau tu homestay dau la bai toan kinh doanh ben vung
Chủ của một homestay kết hợp điểm tham quan ở Cần Thơ (người đứng) đang trò chuyện với khách du lịch

Những người làm homestay nên để ý nhu cầu của cả hai phân khúc là khách trong nước và nước ngoài nhằm gia tăng công suất sử dụng. Thêm vào đó, cần tạo thêm trải nghiệm cho khách vì nếu homestay chỉ đơn thuần cung cấp chỗ ngủ hay dịch vụ ăn uống trong căn nhà thì không hấp dẫn và không tạo được giá trị kinh tế tăng thêm cho sản phẩm.

“Ngày càng nhiều khách châu Âu yêu cầu ở homestay vì có muốn tiếp cận gần hơn với người dân địa phương, nhưng nếu chỉ dựa vào phân khúc này thì mùa hè sẽ trống phòng vì đến cuối năm họ mới đi du lịch”, bà Bùi Viết Thủy Tiên, Giám đốc điều hành Công ty Asian Trails Co., LTD nhận định.

Thêm vào đó, bà Tiên cho rằng việc cung cấp dịch vụ ăn, ngủ có chất lượng cùng kết hợp với những gói trải nghiệm văn hóa bản địa cùng các thắng cảnh địa phương là sức hút mạnh mẽ khiến những homestay trong hệ thống CBT Travel ở khu vực Tây Bắc thu hút khách.

Bàn về câu chuyện “cơn sốt” homestay ở nhiều địa phương, một số doanh nhân cho rằng tính tự phát và thiếu kết nối cộng đồng đã tạo nên những cách làm tiêu cực như đua nhau hạ giá thay vì nâng cao chất lượng dịch vụ, hoặc cùng giảm giá để kéo khách đến rồi bán những dịch vụ đi kèm...

“Nếu chỉ mình mình làm thì dịch vụ không đa dạng, khó thu hút khách, nhưng nếu cứ làm đại trà thì sản phẩm lại trùng lặp, nên phải ngồi lại để tính coi ai làm gì, đầu tư ra sao”, ông Trần Thanh Hùng, chủ homestay Ngôi Nhà Hoa Ếch ở Đồng Tháp, nói.

Ba năm trước, ông Hùng đã vay 500 triệu đồng tu sửa căn nhà đang ở để làm homestay. Giá thuê được tính là 150.000 đồng/người/đêm. Homestay cũng cung cấp dịch vụ ăn uống và hướng dẫn khách tham quan các tuyến điểm tại Làng hoa Sa Đéc và một vài khu vực lân cận.

Thường từ thứ Hai đến thứ Sáu, khách chủ yếu đến từ kênh bán hàng trực tuyến, dịp cuối tuần là khách đoàn từ các công ty du lịch. Vào năm ngoái, Ngôi Nhà Hoa Ếch đón hơn 2.000 khách, đem lại nguồn thu cao hơn gấp hai lần so với nghề trồng hoa kiểng truyền thống của gia đình.

“Thu nhập tốt hơn, nhiều Tây ba lô thích nhưng khách cao cấp ít. Họ không muốn ở lại vì cần những dịch vụ khác hơn, tốt hơn”, ông Hùng nói.

doi vi dau tu homestay dau la bai toan kinh doanh ben vung

Điểm đến homestay

Vài năm trở lại đây, Pù Luông (Thanh Hóa) nổi lên như một thiên đường du lịch, thu hút đông du khách đến tham quan, trải nghiệm.

Thanh Hóa không chỉ có những bãi biển đẹp, hấp dẫn du khách như: Bãi Đông, Hải Hòa, Sầm Sơn… mà còn nổi tiếng với cảnh thiên nhiên tươi đẹp trong đó, khu bảo tồn thiên nhiên Pù Luông với phong cảnh hoang sơ, những cánh rừng nhiệt đới, ruộng lúa chín vàng xinh đẹp được xem là điểm nhấn nổi bật.

doi vi dau tu homestay dau la bai toan kinh doanh ben vung

Pù Luông cách TP. Thanh Hóa khoảng 130 km về phía Tây Bắc, cách Hà Nội khoảng 170 km. Đến đây, du khách sẽ có cơ hội được hòa mình vào thiên nhiên với không khí trong lành, cảnh vật hoang sơ, tươi đẹp.

Đến Pù Luông, du khách còn được chiêm ngưỡng cảnh sắc hùng vĩ của những cung đường đổ đèo, uốn lượn, những dãy núi trùng điệp.

Ở Pù Luông có khá nhiều homestay cho khách lựa chọn trong đó, nơi tập trung nhiều nhất là khu vực bản Đôn, Pù Luông Retreat … với giá dao động từ 260 - 360.000 đồng/ngày.

Đặc biệt, một số homsetay có bể bơi vô cực, lọt thỏm giữa những cánh đồng lúa chín vàng đẹp nên thơ. Ngoài những khu resort cao cấp, còn rất nhiều homestay khác nằm ở các bản: bản Hiêu, bản Son, bản Ba, bản Mười, bản Kho Mường, bản Hang... với giá khá hợp lý.

doi vi dau tu homestay dau la bai toan kinh doanh ben vung

Đồ ăn ở Pù Luông có đặc sản vịt Cổ Lũng, cá trắm đen… Các homestay ở Pù Luông đều có nhận đặt dịch vụ ăn uống nên bạn có thể gọi luôn các món ở đây để đỡ phải di chuyển.

Ngoài việc chiêm ngưỡng cảnh sắc thiên nhiên tươi đẹp ở Pù Luông, du khách còn được tìm hiểu và khám phá nét văn hóa đặc sắc của người Mường, người Thái ở Thanh Hóa.

Du khách có thể đi Pù Luông thành một cung đường vòng tròn để tránh đi và về trên cùng một đường. Hà Nội - Kim Bôi - Thung Khe - Mai Châu - Pù Luông - Lũng Cao - Son, Bá, Mười - Lũng Vân - Tân Lạc - Hòa Bình - Hà Nội.

Quốc Trung