index-widget

Làm sao để “tồn tại” trong thời gian thử việc? (P1)

Cập nhật: 05:00 | 15/12/2018

TBCKVN - “Ải thử việc” là một thử thách phổ biến của doanh nghiệp cho các ứng viên. Để có thể “tồn tại” sau quãng thời gian ngắn này là chuyện không hề dễ dàng, nhất là với những bạn ít kinh nghiệm.

lam sao de ton tai trong thoi gian thu viec p1 Bí quyết “đáy túi” của người giàu là điều người nghèo không bao giờ biết được
lam sao de ton tai trong thoi gian thu viec p1 Những “hành động” nào chứng tỏ bạn làm việc một cách nghiêm túc?
lam sao de ton tai trong thoi gian thu viec p1 “Sự thật” – Bạn đã làm việc một cách nghiêm túc chưa?

Những ngày đầu một nhân viên mới tới thử việc ở công ty cũng giống như việc một đôi nam nữ cưới nhau chỉ qua vài lần gặp gỡ. Chàng (là công ty) kỳ vọng rất nhiều vào những gì nàng (là nv thử việc) có thể làm được. Nàng cũng có kỳ vọng chàng sẽ chu cấp tiền và mang lại những phút giây lãng mạn cho cả hai đứa.

Kể lại phút giây đầu tiên hai đứa gặp nhau. Chàng đã bị vẻ ngoài của nàng làm cho tắc thở, rồi dăm câu chuyện qua lại chàng đã quyết sẽ phải cưới nàng về làm vợ. Từ phút giây đó chàng tung hết bài của mình, chàng là một đại gia, về với chàng nàng sẽ được sung sướng vừa có tiền tiêu riêng vừa được chàng cho đi chơi hàng năm. Bù lại, nàng chỉ phải làm một số công việc nhất định nào đó.

Từ khi hai đứa gặp nhau tới khi nàng về ở với chàng chỉ diễn ra trong vài tuần phụ thuộc vào mức độ cấp thiết của chàng và mức độ ràng buộc của nàng với chồng cũ. Đối với những cô gái kiêu sa, cành cao thì thời gian từ lúc gặp lần đầu tới lúc về chung nhà có thể lên tới vài tháng nhưng số lần gặp nhau chỉ trên đầu ngón tay.

lam sao de ton tai trong thoi gian thu viec p1
Làm sao để “tồn tại” trong thời gian thử việc? (Ảnh minh họa)

Thời gian tìm hiểu nhau quá ngắn dẫn tới việc hai bên không hiểu hết khả năng và mong muốn của nhau. Điều này dẫn tới việc mong muốn của chàng là phải lau hết cái nhà 4 tầng nhưng thực tế nàng chỉ có thể lau hết tầng 1 đã bở hơi tai. Mong muốn nàng phải rửa bát sạch sẽ thì bát lúc nào cũng bẩn khiến chàng phải rửa lại. Nàng cũng không vui vì những lời hứa trên mây lúc phỏng vấn đã không được thực hiện nghiêm chỉnh với cái cớ là nàng đã không làm được hết những gì chàng muốn.

Cả hai bắt đầu sinh ra bất mãn. Chàng cảm thấy ân hận, đuổi nàng đi thì không đành mà giữ nàng lại thì không thể lấy vợ khác trong khi nhà cửa vẫn bừa bộn, không đạt được mục đích ban đầu. Nàng cũng lâm vào thế khó, ở lại thì không đạt được những gì mình muốn, ra đi thì tìm chồng mới ở đâu.

Kịch bản này rất phổ biến. Công ty mất chi phí để tuyển nhưng lại không dùng được. Ứng viên lãng phí thời gian ở công ty trong khi đáng nhẽ thời gian đó họ đã có thể chọn được công việc tốt hơn. Sai lầm xuất phát từ việc nhà tuyển dụng quá vội vàng và ứng viên thì quá ham muốn có công việc mới đó. Bài viết này là những lời khuyên cho những ai đang và sẽ thử việc:

1. Đừng cố đấm ăn xôi

Đã đi ứng tuyển thì ai cũng muốn được trúng tuyển. Để trúng tuyển thường ta sẽ phải nói quá lên nhiều so với khả năng có thể làm được. Ứng viên không biết cái nào cần ba hoa, cái nào cần nói thật so với khả năng. Giả sử ứng viên qua mặt được nhà tuyển dụng thì sẽ gặp khó khăn trong quá trình thử việc khi nhà tuyển dụng đặt kỳ vọng quá cao so với khả năng thực tế.

Vậy đâu là cái có thể ba hoa và đâu là cái không nên?

Rõ ràng rằng vì ứng viên chưa làm ở công ty nên không thể yêu cầu ứng viên biết về công ty, về môi trường kinh doanh, mô hình kinh doanh,….Những cái đó là kiến thức mà kiến thức thì có thể học. Vì vậy, đó không phải là cái quan trọng, ứng viên thay vì cố gắng nặn ra câu trả lời thì nên thẳng thắn là không biết nhưng kèm theo một đường rút ở khả năng học hỏi của mình.

Một số tố chất là bản năng và một số kỹ năng không thể học trong ngắn ngày thì không nên ba hoa. Một người hướng nội không nên ra vẻ mình là người hướng ngoại và ngược lại. Chưa từng đọc một cuốn sách thì không nên nói là mình đọc sách thường xuyên. Có kỷ luật kém thì không nên tự nhận mình là người có kỷ luật. Tư duy tiêu cực làm chủ đạo thì đừng nhận mình là người có tư duy tích cực. Không có tư duy logic thì đừng nhận mình có tư duy logic.

Đối với những vị trí không quan trọng thì nhà tuyển dụng có thể xuề xòa không tính tới. Với các vị trí quan trọng thì thường họ sẽ loại ngay ứng viên khi trong quá trình thử việc khi ứng viên không thể hiện đúng với những gì đã nói.

Như vậy ngay khi đọc tin ứng tuyển, ứng viên phải nhận biết được đâu là yếu tố key bắt buộc phải có (để xem mình có đang sở hữu không), đâu là yếu tố phụ có thể bổ sung. Nhằm tạo ra kỳ vọng vừa đủ cho nhà tuyển dụng vừa có được cơ hội thử việc.

2. Tìm hiểu công ty trong tuần đầu thử việc

Thường một công ty sẽ có các hình thức hỗ trợ ứng viên như sau:

• Thời gian: cho thời gian tối thiểu 1 tuần để ứng viên học hỏi hòa nhập vào công ty. Tuần thứ hai trở đi bắt đầu giao công việc khó dần.

• Người hỗ trợ: giao cho nhân viên ngang hàng hướng dẫn, quản lý trực tiếp trực tiếp hướng dẫn.

• Một lộ trình hòa nhập: Nêu rõ ứng viên phải đọc, học cái gì. Thường cái này là cái chung mà bất cứ ai mới vào công ty cũng phải học kiểu như nội quy, cơ cấu tổ chức, lịch sử công ty,..

Điều mà công ty sẽ không cung cấp cho ứng viên đó là một kế hoạch cụ thể cho 1 hay 2 tháng thử việc. Việc được giao phụ thuộc vào vị trí, kỳ vọng, thời gian trong năm,…nên không thể cố định được. Tốt nhất ứng viên nên tự xây cho mình một kế hoạch trong đó mục tiêu hướng tới là sau 1 hay 2 tháng thử việc nhà tuyển dụng đánh giá rằng mình là phù hợp với công ty.

Với mục tiêu sẽ cần phải đọc lại mô tả công việc, tiêu chí hoàn thành nhiệm vụ của vị trí ứng tuyển. Xác định cái gì mình đang sở hữu, cái gì mình chưa có phải bổ sung cấp tốc.

Nếu như ứng viên xây dựng một kế hoạch tốt và chủ động đề xuất với người có liên quan thì họ sẽ đánh giá cao về tính chủ động. Nhưng cũng cần cẩn thận, vội vàng đưa ra kế hoạch không tốt có thể tạo ấn tượng xấu.

Tránh sai lầm là chưa biết gì mà đã “mạnh dạn” đề xuất. Ứng viên phải hiểu rằng có những vấn đề ở công ty chưa được giải quyết không phải là không ai nhìn thấy mà vì rằng họ không muốn hoặc không thể giải quyết lúc này. Mong muốn của công ty là trước hết ứng viên phải làm tốt những việc được giao đã. Ngoài ra việc ứng viên mới tiếp cận trong thời gian quá ngắn chắc chắn sẽ không hiểu hết bức tranh, dẫn tới các đề xuất không đúng.

3. Đặc biệt chú ý tới thái độ

Thái độ là yếu tố cực kỳ khó học, khó thay đổi; nhà tuyển dụng đặt rất nặng vào yếu tố thái độ. Họ sẽ làm gì để biết thái độ của ứng viên ra sao?

• Một người đáng tin: tôn trọng các deadline, đúng giờ các cuộc họp.

• Một người trung thực: họ đưa ra các mồi nhử nhỏ để khiến ứng viên bộc lộ. Ví dụ giả vờ không kiểm soát nhưng thực ra có kiểm soát, cung cấp một số nguồn lực và xem cách mà anh ta sử dụng nguồn lực dư thừa..

• Khả năng thích nghi với những người trong công ty: đánh giá thông qua việc hỏi ý kiến cá nhân khác có làm việc với ứng viên.

• Một người có khả năng vượt khó: Yêu cầu hoàn thành trong một thời gian ngắn mà thường nếu như ứng viên không làm ngoài giờ thì không thể hoàn thành.

• Nhiệt tình: cách mà ứng viên phản ứng với công việc chung. Giao một việc mà ứng viên biết trước là sẽ không được đo đếm để xem ứng viên làm như thế nào và kết quả ra sao.

• Một người có kỷ luật: thông thường trong vài ngày đầu ứng viên sẽ rất chỉn chu, giờ giấc nghiêm chỉnh. Nhà tuyển dụng sẽ ra vẻ không quan tâm, thậm chí là cho vài người đi muộn mục đích là xem ứng viên có giữ sự kỷ luật đó lâu không. Thường thì ứng viên không có kỷ luật sẽ đi làm muộn ngay vài ngày đầu khi không thấy ai để ý. Hoặc giao việc nhưng không giám sát để xem ứng viên có tự cho mình vào quy củ hoàn thành công việc mà không cần phải nhắc nhở thường xuyên không.

Nếu những thái độ này sinh ra ứng viên đã có thì mọi việc sẽ rất dễ dàng. Ngược lại nếu như không sở hữu thì rất khó che giấu. Anh có thể che giấu trong một thời gian ngắn nhưng không thể che giấu trong một thời gian dài. Ngoài ra cũng có cách khác đơn giản hơn là quan sát ứng viên trong trạng thái quá chén. Khi rượu vào ứng viên sẽ khó che giấu được con người thật của mình.

(Thế nên nếu như một ai trong công ty có rủ bạn đi rượu chè thì phải hết sức tỉnh táo nhé)

• Tôn trọng các deadline, đừng hứa để rồi thất hứa

• Làm việc với tâm thế rằng không bao giờ giấu được cái gì. Làm như thế có người giám sát.

• Chịu khó giao tiếp với người xung quanh. Xây dựng sự thiện cảm ở nơi họ thông qua việc khen đúng chỗ, lắng nghe chăm chú,..

• Tập trung mọi nguồn lực vào công việc, chấp nhận làm ngoài giờ, đi sớm về muộn,..

• Nói nhanh nhưng đủ nghe, dáng ngồi thẳng nghiêng về phía người nói, thao tác nhanh nhẹn, làm công việc không ai làm.

• Tuân thủ giờ giấc làm việc. Nên về muộn hơn người khác và tới sớm hơn người khác. Trong quá trình làm việc không quay ngang quay ngửa, thể hiện sự tập trung cao độ.